dec 24

Ho, ho, ho, zakken vol kerstpost

Met de feestdagen wensen we onze familieleden en vrienden veel gezelligheid toe en al het geluk van de wereld voor het nieuwe jaar. We bellen, we mailen, maar de meesten van ons sturen traditie getrouw een kaartje. Omdat de brievenbussen inmiddels een versmalde gleuf hebben in verband met vuurwerkgevaar, staan we te hannesen met onze stapels wensen die we één voor één in de bus moeten doen. Een oplossing voor dat gehannes is de speciale kerstbrievenbus bij de postagentschappen.

Bij Primera Kosterman aan de Hogenkampsweg is zo’n brievenbus te vinden. Grote poststukken worden aangenomen en gaan mee met de zakenpost. De stapels kerstpost belanden apart in grote oranje zakken. Jacomien Veenstra, procesmanager in het sorteercentrum op bedrijventerrein Marslanden, legt uit dat ze heel blij is met de sortering vooraf. “In het sorteercentrum sorteren we de zakenpost van de kerstpost, omdat we de zakenpost binnen een dag moeten bezorgen. Over de kerstpost mogen we drie dagen doen. Op piekdagen in deze periode krijgen we hier wel vijf miljoen poststukken binnen.”

Naast sortering op kerst- of zakenpost wordt er gesorteerd op eigen postcodegebied of de rest van het land. Wanneer u bijvoorbeeld een kaartje naar en nicht in Groningen stuurt, dan blijft dat kaartje eerst in Zwolle, maar wanneer het voor een familielid in Brabant bedoeld is, gaat het met een grote vrachtwagen op reis naar het sorteercentrum aldaar. Er zijn naast het centrum op de Marslanden nog zes andere sorteercentra in Nederland. Nadat de post van het eigen postcodegebied eruit gevist is, gaat deze berg naar de voorbereiding. Hier worden de kaarten en brieven op kleinere postcodegebieden gesorteerd. Bijvoorbeeld een postcodegebied in de Diezerpoort. De zakken belanden daar in een depot.

Bij Gait Rigter aan de Rembrandtlaan is zo’n depot. Hier worden de gesorteerde stapels door de verschillende postbodes opgehaald. Met behulp van zwaar beladen fietstassen en karren brengen de bezorgers deze post vervolgens de wijk in. Terwijl u lekker aan het oliebollenbakken bent, bezorgt de postbode u een groet van een ver familielid dat via het sorteercentrum, een depot en een fietstas ook nog eens een route door Zwolle gemaakt heeft. Toch is deze nieuwjaarswens niet door veel handen gegaan. Wanneer de postcode netjes voor ‘Zwolle’ geschreven staat, is waarschijnlijk de hand van uw postbode de eerste die het poststukje aanraakt. De meeste post wordt machinaal verwerkt.

Wanneer u uw kaartje toch in de oranje brievenbus gepost heeft, dan kiepert de ophaaldienst de inhoud van die bus in een grote zak. Die zak wordt in het sorteercentrum opnieuw leeggeschud in een twee meter hoge zak in een trolley. Die wordt vervolgens weer leeg gekieperd op de eerste lopende band. De stempelband. Alle kaarten en brieven gaan door een trommel die eruit ziet als een grote wasmachine. Hierin worden de verschillende vormen van elkaar gescheiden. Daarna wordt het poststempel Zwolle op de post gedrukt en splitst de ‘postrivier’ zich in twee stromen. Een stroom ‘eigen postcode’ en een stroom ‘land’. Die splitsing ontstaat wanneer een machine de postcode leest.

Het is een heel bijzondere machine want ieder handschrift wordt herkend, ook kleine kriebeltjes en cijfers die schots en scheef staan. “Van alle post wordt 95% machinaal gelezen en verwerkt,” verklaart Jacomien Veenstra, “maar”, vervolgt ze “ bij de kerstpost wordt dat percentage niet gehaald. Toch kunnen we merken dat het ieder jaar beter wordt. De meeste mensen weten nu wel dat ze de postcode moeten gebruiken.” Wanneer een postcode niet leesbaar is of op een verkeerde plaats staat, bijvoorbeeld achter de straatnaam, dan wordt de kerstwens handmatig verwerkt. Eerst haalt een medewerker deze kaart uit de stroom en vervolgens wordt de kaart in de ‘oude’ sorteerkasten in het juiste vakje gelegd.

Jos is zo’n sorteerder die nog op de ouderwetse manier de post sorteert. Hij zit relaxt achter zijn kast en legt de enveloppen in de verschillende vakjes. Achter het kleine brilmontuur gaan pretoogjes schuil en zijn lippen krullen omhoog. Jos heeft er duidelijk zin in. Op zijn trui prijkt een badge met de tekst ‘World Food Program’ en ondanks de kerstdrukte wil Jos wel uitleggen waarom dat is. “Peter Bakker, voormalig grote baas bij TNT post wilde een goed doel adopteren. Hij koos voor het World Food Program (WFP) van de Verenigde Naties, maar daar heeft TNT ook zakelijk mee te maken. Om belangenverstrengeling te voorkomen is er een bepaalde constructie bedacht.  We draaien hier vrijwillig diensten en ons salaris wordt dan uitbetaald aan het WFP.”

Jos komt niet alleen voor het goede doel werken, maar ook voor de gezelligheid. Hij heeft voor zijn pensioen als projectleider gewerkt bij TNT. Hij is dus een zeer ervaren vrijwilliger. Maar hij is niet de enige die voor zijn plezier diensten draait in het centrum. Jacomien Veenstra vindt het ook plezierig om in de kerstdrukte te werken: “Je krijgt echt een kerstgevoel. Overal is de boel versierd, er is muziek, het is gezellig rommelig, want overal staat post en het is lekker werken wanneer het druk is. Je merkt die sfeer direct wanneer je binnen komt.” De extra drukte wordt door Jacomien in uren vertaald. “Zo’n 300% meer uren worden er gedraaid. Hier is alles vierentwintig uur in bedrijf, maar ’s avonds is het hier de grootste drukte, wanneer de post binnenkomt.”

Ook postbezorger Cobie Uiterwijk vindt het leuk om met de Kerst te werken. “De kerstdrukte voor ons is ook een hele leuke tijd om te lopen. En zo lang er niet van alles mis gaat, te laat post aangeleverd bijvoorbeeld, en geen bakken met sneeuw, dan is het goed te doen. Je weet gewoon dat het druk is, maar de mensen zijn altijd heel aardig en lief en je kunt lekker naar de kerstversieringen kijken bij de mensen thuis en in de tuinen. Ik zou het ook niet willen missen, die kerstdrukte.”

Permanente koppeling naar dit artikel: http://www.diezerpoorter.nl/2012/12/24/ho-ho-ho-zakken-vol-kerstpost/6236/